{"id":4073,"date":"2025-04-22T13:20:23","date_gmt":"2025-04-22T13:20:23","guid":{"rendered":"https:\/\/ruwark.com\/?p=4073"},"modified":"2025-04-22T13:20:23","modified_gmt":"2025-04-22T13:20:23","slug":"intervenciones-arqueologicas-en-el-peru-2025","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ruwark.com\/blog\/intervenciones-arqueologicas-en-el-peru-2025\/","title":{"rendered":"7 Claves para Entender las Intervenciones Arqueol\u00f3gicas en el Per\u00fa (2025)"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-post\" data-elementor-id=\"4073\" class=\"elementor elementor-4073\" data-elementor-post-type=\"post\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5553d38 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"5553d38\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-a9516d5 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"a9516d5\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-start=\"723\" data-end=\"1046\"><a style=\"letter-spacing: 0px; word-spacing: 0em; background-color: #ffffff;\" href=\"https:\/\/ruwark.com\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Intervenciones arqueologicas |<\/a>\u00a0En los \u00faltimos a\u00f1os, el Per\u00fa ha experimentado una transformaci\u00f3n profunda en la gesti\u00f3n del patrimonio arqueol\u00f3gico. Gracias a una serie de reformas normativas e institucionales, hoy existe una estructura m\u00e1s s\u00f3lida, digital y eficiente para proteger los restos arqueol\u00f3gicos frente al avance de obras p\u00fablicas y privadas.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-591e5f7 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"591e5f7\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-start=\"1048\" data-end=\"1279\">Si est\u00e1s involucrado en proyectos de infraestructura, miner\u00eda, energ\u00eda o urbanismo, <strong data-start=\"1132\" data-end=\"1279\">conocer c\u00f3mo funcionan las intervenciones arqueol\u00f3gicas en el Per\u00fa en 2025 es vital para evitar paralizaciones, multas o p\u00e9rdidas de inversi\u00f3n.\u00a0<\/strong><a style=\"letter-spacing: 0px; word-spacing: 0em; background-color: #ffffff;\" href=\"https:\/\/ruwark.com\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Intervenciones arqueologicas |<\/a><span style=\"letter-spacing: 0px; word-spacing: 0em;\">\u00a0<\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-f2edbb9 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"f2edbb9\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4ef7d80 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"4ef7d80\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-353b2fe elementor-widget elementor-widget-link-in-bio-var-5\" data-id=\"353b2fe\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"link-in-bio-var-5.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"e-link-in-bio e-link-in-bio-var-5\">\n\t\t\t<div class=\"e-link-in-bio__content\">\n\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"e-link-in-bio__identity\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"e-link-in-bio__identity-image e-link-in-bio__identity-image-cover\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-link-in-bio__bio\">\n\t\t\t\t<h2 class=\"e-link-in-bio__heading\">Consultora en Arqueolog\u00eda<\/h2>\t\t\t\t<h3 class=\"e-link-in-bio__title\">CIRAS | PEA | PMAR | PRA | DRONE LIDAR<\/h3>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-link-in-bio__icons has-size-small\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"e-link-in-bio__icon is-size-small\">\n\t\t\t\t\t<a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/ruwarkarqueologos\" target=\"_blank\" rel=\"noopener \" aria-label=\"Facebook\" class=\"e-link-in-bio__icon-link\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"e-link-in-bio__icon-svg\">\n\t\t\t\t\t\t\t<svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fab-facebook\" viewBox=\"0 0 512 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M504 256C504 119 393 8 256 8S8 119 8 256c0 123.78 90.69 226.38 209.25 245V327.69h-63V256h63v-54.64c0-62.15 37-96.48 93.67-96.48 27.14 0 55.52 4.84 55.52 4.84v61h-31.28c-30.8 0-40.41 19.12-40.41 38.73V256h68.78l-11 71.69h-57.78V501C413.31 482.38 504 379.78 504 256z\"><\/path><\/svg>\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"e-link-in-bio__icon is-size-small\">\n\t\t\t\t\t<a href=\"https:\/\/www.instagram.com\/ruwarkconsultoria\" target=\"_blank\" rel=\"noopener \" aria-label=\"Instagram\" class=\"e-link-in-bio__icon-link\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"e-link-in-bio__icon-svg\">\n\t\t\t\t\t\t\t<svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fab-instagram\" viewBox=\"0 0 448 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M224.1 141c-63.6 0-114.9 51.3-114.9 114.9s51.3 114.9 114.9 114.9S339 319.5 339 255.9 287.7 141 224.1 141zm0 189.6c-41.1 0-74.7-33.5-74.7-74.7s33.5-74.7 74.7-74.7 74.7 33.5 74.7 74.7-33.6 74.7-74.7 74.7zm146.4-194.3c0 14.9-12 26.8-26.8 26.8-14.9 0-26.8-12-26.8-26.8s12-26.8 26.8-26.8 26.8 12 26.8 26.8zm76.1 27.2c-1.7-35.9-9.9-67.7-36.2-93.9-26.2-26.2-58-34.4-93.9-36.2-37-2.1-147.9-2.1-184.9 0-35.8 1.7-67.6 9.9-93.9 36.1s-34.4 58-36.2 93.9c-2.1 37-2.1 147.9 0 184.9 1.7 35.9 9.9 67.7 36.2 93.9s58 34.4 93.9 36.2c37 2.1 147.9 2.1 184.9 0 35.9-1.7 67.7-9.9 93.9-36.2 26.2-26.2 34.4-58 36.2-93.9 2.1-37 2.1-147.8 0-184.8zM398.8 388c-7.8 19.6-22.9 34.7-42.6 42.6-29.5 11.7-99.5 9-132.1 9s-102.7 2.6-132.1-9c-19.6-7.8-34.7-22.9-42.6-42.6-11.7-29.5-9-99.5-9-132.1s-2.6-102.7 9-132.1c7.8-19.6 22.9-34.7 42.6-42.6 29.5-11.7 99.5-9 132.1-9s102.7-2.6 132.1 9c19.6 7.8 34.7 22.9 42.6 42.6 11.7 29.5 9 99.5 9 132.1s2.7 102.7-9 132.1z\"><\/path><\/svg>\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"e-link-in-bio__icon is-size-small\">\n\t\t\t\t\t<a href=\"https:\/\/www.linkedin.com\/company\/106488335\" target=\"_blank\" rel=\"noopener \" aria-label=\"LinkedIn\" class=\"e-link-in-bio__icon-link\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"e-link-in-bio__icon-svg\">\n\t\t\t\t\t\t\t<svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fab-linkedin-in\" viewBox=\"0 0 448 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M100.28 448H7.4V148.9h92.88zM53.79 108.1C24.09 108.1 0 83.5 0 53.8a53.79 53.79 0 0 1 107.58 0c0 29.7-24.1 54.3-53.79 54.3zM447.9 448h-92.68V302.4c0-34.7-.7-79.2-48.29-79.2-48.29 0-55.69 37.7-55.69 76.7V448h-92.78V148.9h89.08v40.8h1.3c12.4-23.5 42.69-48.3 87.88-48.3 94 0 111.28 61.9 111.28 142.3V448z\"><\/path><\/svg>\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\n\t\t<div class=\"e-link-in-bio__ctas has-type-button\">\n\t\t\t\t\t\t\t<a href=\"https:\/\/ruwark.com\/#elementor-action%3Aaction%3Dpopup%3Aopen%26settings%3DeyJpZCI6Ijc0MSIsInRvZ2dsZSI6ZmFsc2V9\" target=\"_blank\" rel=\"noopener \" class=\"e-link-in-bio__cta is-type-button has-image has-corners-rounded\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"e-link-in-bio__cta-image\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"e-link-in-bio__cta-text\">\n\t\t\t\t\t\tCIRAS\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t\t\t\t<a href=\"https:\/\/ruwark.com\/#elementor-action%3Aaction%3Dpopup%3Aopen%26settings%3DeyJpZCI6Ijc0MSIsInRvZ2dsZSI6ZmFsc2V9\" target=\"_blank\" rel=\"noopener \" class=\"e-link-in-bio__cta is-type-button has-image has-corners-rounded\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"e-link-in-bio__cta-image\">\n\t\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" width=\"150\" height=\"150\" src=\"https:\/\/ruwark.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/Beneficios-del-Uso-de-LiDAR-en-Proyectos-de-Evaluacion-Arqueologica-ruwark-150x150.jpg\" class=\"e-link-in-bio__cta-image-element\" alt=\"\" \/>\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"e-link-in-bio__cta-text\">\n\t\t\t\t\t\tPMAR\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t\t\t\t<a href=\"https:\/\/ruwark.com\/#elementor-action%3Aaction%3Dpopup%3Aopen%26settings%3DeyJpZCI6Ijc0MSIsInRvZ2dsZSI6ZmFsc2V9\" target=\"_blank\" rel=\"noopener \" class=\"e-link-in-bio__cta is-type-button has-image has-corners-rounded\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"e-link-in-bio__cta-image\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"e-link-in-bio__cta-text\">\n\t\t\t\t\t\tPEA\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t\t\t\t<a href=\"https:\/\/ruwark.com\/#elementor-action%3Aaction%3Dpopup%3Aopen%26settings%3DeyJpZCI6Ijc0MSIsInRvZ2dsZSI6ZmFsc2V9\" target=\"_blank\" rel=\"noopener \" class=\"e-link-in-bio__cta is-type-button has-image has-corners-rounded\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"e-link-in-bio__cta-image\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"e-link-in-bio__cta-text\">\n\t\t\t\t\t\tPRA\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<div class=\"e-link-in-bio__bg\">\n\t\t\t\t<div class=\"e-link-in-bio__bg-overlay\"><\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4441c02 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"4441c02\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-start=\"1281\" data-end=\"1407\">Este art\u00edculo resume las <strong data-start=\"1306\" data-end=\"1318\">7 claves<\/strong> que necesitas dominar, con enlaces directos a la normativa vigente y consejos pr\u00e1cticos.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-7c0962f elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"7c0962f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">1. Historia y evoluci\u00f3n institucional\n<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-92083a3 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"92083a3\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-start=\"1456\" data-end=\"1870\">Las pol\u00edticas arqueol\u00f3gicas en el Per\u00fa tienen casi un siglo de historia. Todo comenz\u00f3 en <strong data-start=\"1545\" data-end=\"1553\">1929<\/strong> con el Patronato Nacional de Arqueolog\u00eda. Luego vinieron hitos como la <strong data-start=\"1625\" data-end=\"1663\">Casa de la Cultura del Per\u00fa (1962)<\/strong>, el <strong data-start=\"1668\" data-end=\"1708\">Instituto Nacional de Cultura (1971)<\/strong> y, finalmente, la creaci\u00f3n del actual <strong data-start=\"1747\" data-end=\"1779\">Ministerio de Cultura (2010)<\/strong> mediante la <a class=\"\" href=\"https:\/\/www.leyes.congreso.gob.pe\/documentos\/leyes\/29565.pdf\" target=\"_new\" rel=\"noopener\" data-start=\"1792\" data-end=\"1869\">Ley N.\u00ba 29565<\/a>.<\/p><p class=\"\" data-start=\"1872\" data-end=\"2124\">La gran modernizaci\u00f3n legal se produjo en <strong data-start=\"1914\" data-end=\"1922\">2004<\/strong> con la <a class=\"\" href=\"https:\/\/www2.congreso.gob.pe\/sicr\/cendocbib\/con2_uibd.nsf\/562A9CCF932F0F62052577E300711E65\/$FILE\/2Ley_28296.pdf\" target=\"_new\" rel=\"noopener\" data-start=\"1930\" data-end=\"2058\">Ley N.\u00ba 28296<\/a>, que define lo que es patrimonio cultural y c\u00f3mo debe protegerse.<\/p><p class=\"\" data-start=\"2126\" data-end=\"2177\">En los \u00faltimos a\u00f1os destacan tres grandes reformas:<\/p><ul data-start=\"2179\" data-end=\"2444\"><li class=\"\" data-start=\"2179\" data-end=\"2264\"><p class=\"\" data-start=\"2181\" data-end=\"2264\"><strong data-start=\"2181\" data-end=\"2201\">D.S. 011-2022-MC<\/strong>: aprob\u00f3 el Reglamento de Intervenciones Arqueol\u00f3gicas (RIA).<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"2265\" data-end=\"2364\"><p class=\"\" data-start=\"2267\" data-end=\"2364\"><strong data-start=\"2267\" data-end=\"2287\">D.L. 1680 (2024)<\/strong>: cre\u00f3 el nuevo instrumento \u201cDiagn\u00f3stico Arqueol\u00f3gico de Superficie\u201d (DAS).<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"2365\" data-end=\"2444\"><p class=\"\" data-start=\"2367\" data-end=\"2444\"><strong data-start=\"2367\" data-end=\"2387\">D.S. 004-2025-MC<\/strong>: simplific\u00f3 procedimientos y regul\u00f3 oficialmente el DAS.<\/p><\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-861c4ad elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"861c4ad\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">2. Estructura actual del Ministerio de Cultura\n<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-7d0788c elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"7d0788c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/ruwark.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/1256.gif\" title=\"\" alt=\"\" loading=\"lazy\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-ce0c11b elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"ce0c11b\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-start=\"2502\" data-end=\"2589\">El <strong data-start=\"2505\" data-end=\"2530\">Ministerio de Cultura<\/strong> (MINCUL) est\u00e1 organizado en dos grandes viceministerios:<\/p><ul data-start=\"2590\" data-end=\"2665\"><li class=\"\" data-start=\"2590\" data-end=\"2641\"><p class=\"\" data-start=\"2592\" data-end=\"2641\"><strong data-start=\"2592\" data-end=\"2639\">Patrimonio Cultural e Industrias Culturales<\/strong><\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"2642\" data-end=\"2665\"><p class=\"\" data-start=\"2644\" data-end=\"2665\"><strong data-start=\"2644\" data-end=\"2665\">Interculturalidad<\/strong><\/p><\/li><\/ul><p class=\"\" data-start=\"2667\" data-end=\"2886\">Las intervenciones arqueol\u00f3gicas son gestionadas principalmente por la <strong data-start=\"2738\" data-end=\"2795\">Direcci\u00f3n General de Patrimonio Arqueol\u00f3gico Inmueble<\/strong>, que se encarga de recibir, evaluar y registrar los estudios t\u00e9cnicos como PEA, DAS y PMA.<\/p><p class=\"\" data-start=\"2888\" data-end=\"2918\">Otros \u00f3rganos importantes son:<\/p><ul data-start=\"2919\" data-end=\"3056\"><li class=\"\" data-start=\"2919\" data-end=\"2981\"><p class=\"\" data-start=\"2921\" data-end=\"2981\"><strong data-start=\"2921\" data-end=\"2956\">Defensa del Patrimonio Cultural<\/strong> (fiscaliza y sanciona)<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"2982\" data-end=\"3056\"><p class=\"\" data-start=\"2984\" data-end=\"3056\"><strong data-start=\"2984\" data-end=\"3012\">Ciudadan\u00eda Intercultural<\/strong> (gestiona conflictos con pueblos ind\u00edgenas)<\/p><\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2ae924c elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"2ae924c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">3. Normas clave para operar correctamente\n<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-64d4910 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"64d4910\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-start=\"3109\" data-end=\"3219\">Para trabajar legalmente en contextos arqueol\u00f3gicos en el Per\u00fa necesitas conocer y descargar estos documentos:<\/p><div class=\"group pointer-events-none relative flex justify-center *:pointer-events-auto\"><div class=\"tableContainer horzScrollShadows relative\"><table class=\"min-w-full\" data-start=\"3221\" data-end=\"3904\"><thead data-start=\"3221\" data-end=\"3247\"><tr data-start=\"3221\" data-end=\"3247\"><th data-start=\"3221\" data-end=\"3229\">Norma<\/th><th data-start=\"3229\" data-end=\"3247\">Enlace directo<\/th><\/tr><\/thead><tbody data-start=\"3275\" data-end=\"3904\"><tr data-start=\"3275\" data-end=\"3380\"><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"3275\" data-end=\"3309\">Ley 29565 \u2013 Creaci\u00f3n del MINCUL<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"3309\" data-end=\"3380\"><a class=\"\" href=\"https:\/\/www.leyes.congreso.gob.pe\/documentos\/leyes\/29565.pdf\" target=\"_new\" rel=\"noopener\" data-start=\"3311\" data-end=\"3378\">PDF<\/a><\/td><\/tr><tr data-start=\"3381\" data-end=\"3537\"><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"3381\" data-end=\"3415\">Ley 28296 \u2013 Patrimonio Cultural<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"3415\" data-end=\"3537\"><a class=\"\" href=\"https:\/\/www2.congreso.gob.pe\/sicr\/cendocbib\/con2_uibd.nsf\/562A9CCF932F0F62052577E300711E65\/$FILE\/2Ley_28296.pdf\" target=\"_new\" rel=\"noopener\" data-start=\"3417\" data-end=\"3535\">PDF<\/a><\/td><\/tr><tr data-start=\"3538\" data-end=\"3656\"><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"3538\" data-end=\"3563\">D.S. 011-2022-MC \u2013 RIA<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"3563\" data-end=\"3656\"><a class=\"\" href=\"https:\/\/www.gob.pe\/institucion\/cultura\/normas-legales\/3706348-011-2022-mc\" target=\"_new\" rel=\"noopener\" data-start=\"3565\" data-end=\"3654\">Portal + PDF<\/a><\/td><\/tr><tr data-start=\"3657\" data-end=\"3776\"><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"3657\" data-end=\"3675\">D.L. 1680 \u2013 DAS<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"3675\" data-end=\"3776\"><a class=\"\" href=\"https:\/\/cdn.www.gob.pe\/uploads\/document\/file\/7391000\/6302533-rm-000439-2024-mc-anexo-1.pdf\" target=\"_new\" rel=\"noopener\" data-start=\"3677\" data-end=\"3774\">PDF<\/a><\/td><\/tr><tr data-start=\"3777\" data-end=\"3904\"><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"3777\" data-end=\"3814\">D.S. 004-2025-MC \u2013 Modifica el RIA<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"3814\" data-end=\"3904\"><a class=\"\" href=\"https:\/\/cdn.www.gob.pe\/uploads\/document\/file\/7759902\/6557066-ds-004-2025-mc.pdf\" target=\"_new\" rel=\"noopener\" data-start=\"3816\" data-end=\"3902\">PDF<\/a><\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/div><\/div><p class=\"\" data-start=\"3906\" data-end=\"4018\">Estas normas definen los tipos de intervenci\u00f3n, sus plazos, requisitos t\u00e9cnicos, sanciones y formatos oficiales.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4795576 elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"4795576\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/ruwark.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/124.gif\" title=\"\" alt=\"\" loading=\"lazy\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-db73ea7 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"db73ea7\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">4. Tipos de intervenciones arqueol\u00f3gicas\n<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5f94c3b elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"5f94c3b\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-start=\"4070\" data-end=\"4163\">El <strong data-start=\"4073\" data-end=\"4119\">Reglamento de Intervenciones Arqueol\u00f3gicas<\/strong> (RIA) establece seis tipos de intervenci\u00f3n:<\/p><div class=\"group pointer-events-none relative flex justify-center *:pointer-events-auto\"><div class=\"tableContainer horzScrollShadows relative\"><table class=\"min-w-full\" data-start=\"4165\" data-end=\"4731\"><thead data-start=\"4165\" data-end=\"4206\"><tr data-start=\"4165\" data-end=\"4206\"><th data-start=\"4165\" data-end=\"4173\">Sigla<\/th><th data-start=\"4173\" data-end=\"4182\">Nombre<\/th><th data-start=\"4182\" data-end=\"4194\">Finalidad<\/th><th data-start=\"4194\" data-end=\"4206\">Duraci\u00f3n<\/th><\/tr><\/thead><tbody data-start=\"4249\" data-end=\"4731\"><tr data-start=\"4249\" data-end=\"4334\"><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4249\" data-end=\"4255\">PIA<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4255\" data-end=\"4296\">Proyecto de Investigaci\u00f3n Arqueol\u00f3gica<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4296\" data-end=\"4318\">Estudios acad\u00e9micos<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4318\" data-end=\"4334\">Hasta 5 a\u00f1os<\/td><\/tr><tr data-start=\"4335\" data-end=\"4417\"><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4335\" data-end=\"4341\">PEA<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4341\" data-end=\"4379\">Proyecto de Evaluaci\u00f3n Arqueol\u00f3gica<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4379\" data-end=\"4401\">Confirmar hallazgos<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4401\" data-end=\"4417\">6 meses (+6)<\/td><\/tr><tr data-start=\"4418\" data-end=\"4484\"><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4418\" data-end=\"4424\">PRA<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4424\" data-end=\"4459\">Proyecto de Rescate Arqueol\u00f3gico<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4459\" data-end=\"4472\">Emergencia<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4472\" data-end=\"4484\">Variable<\/td><\/tr><tr data-start=\"4485\" data-end=\"4561\"><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4485\" data-end=\"4491\">PMA<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4491\" data-end=\"4524\">Plan de Monitoreo Arqueol\u00f3gico<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4524\" data-end=\"4547\">Supervisi\u00f3n en obras<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4547\" data-end=\"4561\">Seg\u00fan obra<\/td><\/tr><tr data-start=\"4562\" data-end=\"4643\"><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4562\" data-end=\"4570\">CIRAS<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4570\" data-end=\"4600\">Certificado de Inexistencia<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4600\" data-end=\"4632\">Ausencia de restos (limitado)<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4632\" data-end=\"4643\">20 d\u00edas<\/td><\/tr><tr data-start=\"4644\" data-end=\"4731\"><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4644\" data-end=\"4650\">DAS<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4650\" data-end=\"4691\">Diagn\u00f3stico Arqueol\u00f3gico de Superficie<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4691\" data-end=\"4720\">Estudio t\u00e9cnico preliminar<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"4720\" data-end=\"4731\">10 d\u00edas<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/div><\/div><p class=\"\" data-start=\"4733\" data-end=\"4843\">El m\u00e1s utilizado en 2025 es el <strong data-start=\"4764\" data-end=\"4771\">DAS<\/strong>, ya que es m\u00e1s r\u00e1pido y aplica a obras menores sin afectaci\u00f3n profunda.\u00a0<a style=\"letter-spacing: 0px; word-spacing: 0em; background-color: #ffffff;\" href=\"https:\/\/ruwark.com\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Intervenciones arqueologicas |<\/a><span style=\"letter-spacing: 0px; word-spacing: 0em;\">\u00a0<\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e4ec96c elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"e4ec96c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">5. Procedimiento y plazos (actualizados 2025)<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-27ef953 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"27ef953\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-start=\"4900\" data-end=\"4998\">Cada tipo de intervenci\u00f3n tiene su propio flujo de trabajo y duraci\u00f3n. Aqu\u00ed una tabla comparativa:<\/p><div class=\"group pointer-events-none relative flex justify-center *:pointer-events-auto\"><div class=\"tableContainer horzScrollShadows relative\"><table class=\"min-w-full\" data-start=\"5000\" data-end=\"5392\"><thead data-start=\"5000\" data-end=\"5048\"><tr data-start=\"5000\" data-end=\"5048\"><th data-start=\"5000\" data-end=\"5021\">Paso \/ Instrumento<\/th><th data-start=\"5021\" data-end=\"5029\">CIRAS<\/th><th data-start=\"5029\" data-end=\"5035\">DAS<\/th><th data-start=\"5035\" data-end=\"5041\">PEA<\/th><th data-start=\"5041\" data-end=\"5048\">PIA<\/th><\/tr><\/thead><tbody data-start=\"5098\" data-end=\"5392\"><tr data-start=\"5098\" data-end=\"5138\"><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5098\" data-end=\"5121\">Presentaci\u00f3n digital<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5121\" data-end=\"5125\">\u2714<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5125\" data-end=\"5129\">\u2714<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5129\" data-end=\"5133\">\u2714<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5133\" data-end=\"5138\">\u2714<\/td><\/tr><tr data-start=\"5139\" data-end=\"5199\"><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5139\" data-end=\"5159\">Evaluaci\u00f3n MINCUL<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5159\" data-end=\"5166\">20 d<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5166\" data-end=\"5184\">10 d (registro)<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5184\" data-end=\"5191\">20 d<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5191\" data-end=\"5199\">30 d<\/td><\/tr><tr data-start=\"5200\" data-end=\"5271\"><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5200\" data-end=\"5224\">Resoluci\u00f3n \/ Registro<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5224\" data-end=\"5238\">Certificado<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5238\" data-end=\"5256\">Registro simple<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5256\" data-end=\"5263\">R.D.<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5263\" data-end=\"5271\">R.D.<\/td><\/tr><tr data-start=\"5272\" data-end=\"5330\"><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5272\" data-end=\"5280\">Campo<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5280\" data-end=\"5292\">No aplica<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5292\" data-end=\"5304\">No aplica<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5304\" data-end=\"5314\">6 meses<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5314\" data-end=\"5330\">Hasta 5 a\u00f1os<\/td><\/tr><tr data-start=\"5331\" data-end=\"5392\"><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5331\" data-end=\"5347\">Informe final<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5347\" data-end=\"5359\">No aplica<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5359\" data-end=\"5371\">No aplica<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5371\" data-end=\"5381\">3 meses<\/td><td class=\"max-w-[calc(var(--thread-content-max-width)*2\/3)]\" data-start=\"5381\" data-end=\"5392\">6 meses<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/div><\/div>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d529ac2 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"d529ac2\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">6. Plataformas y herramientas digitales \u00fatiles<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-b8a8369 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"b8a8369\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-start=\"5450\" data-end=\"5541\">Para facilitar la gesti\u00f3n, el Ministerio de Cultura ha lanzado varias plataformas en l\u00ednea:<\/p><ul data-start=\"5543\" data-end=\"5950\"><li class=\"\" data-start=\"5543\" data-end=\"5633\"><p class=\"\" data-start=\"5545\" data-end=\"5633\"><a class=\"\" href=\"https:\/\/sigda.cultura.gob.pe\" target=\"_new\" rel=\"noopener\" data-start=\"5545\" data-end=\"5582\">SIGDA<\/a>: visor georreferenciado de sitios arqueol\u00f3gicos.<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"5634\" data-end=\"5710\"><p class=\"\" data-start=\"5636\" data-end=\"5710\"><a class=\"\" href=\"https:\/\/ruwark.com\/\" target=\"_new\" rel=\"noopener\" data-start=\"5636\" data-end=\"5682\">sel.mincul.gob.pe<\/a>: para tr\u00e1mites digitales.<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"5711\" data-end=\"5813\"><p class=\"\" data-start=\"5713\" data-end=\"5813\"><a class=\"\" href=\"https:\/\/das.mincul.gob.pe\" target=\"_new\" rel=\"noopener\" data-start=\"5713\" data-end=\"5761\">Plataforma DAS 2025<\/a>: en piloto, para registro y seguimiento en l\u00ednea.<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"5814\" data-end=\"5950\"><p class=\"\" data-start=\"5816\" data-end=\"5950\"><a class=\"\" href=\"https:\/\/www.gob.pe\/institucion\/cultura\/normas-legales\" target=\"_new\" rel=\"noopener\" data-start=\"5816\" data-end=\"5909\" data-wplink-edit=\"true\">Repositorio de normativas y manuales<\/a>: con todas las resoluciones disponibles.\u00a0<a style=\"letter-spacing: 0px; word-spacing: 0em; background-color: #ffffff;\" href=\"https:\/\/ruwark.com\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Intervenciones arqueologicas |<\/a><span style=\"background-color: transparent; letter-spacing: 0px; word-spacing: 0em;\">\u00a0<\/span><\/p><\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-dc05888 elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"dc05888\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/ruwark.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/das.gif\" title=\"\" alt=\"\" loading=\"lazy\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-a429c79 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"a429c79\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">7. Observaciones clave en 2025\n<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-94c3411 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"94c3411\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-start=\"5992\" data-end=\"6108\">Basado en la experiencia de campo y la lectura t\u00e9cnica de las normas, estas son las recomendaciones m\u00e1s importantes:<\/p><ol data-start=\"6110\" data-end=\"6496\"><li class=\"\" data-start=\"6110\" data-end=\"6182\"><p class=\"\" data-start=\"6113\" data-end=\"6182\"><strong data-start=\"6113\" data-end=\"6146\">Todo se tramita digitalmente:<\/strong> no presentes expedientes f\u00edsicos.<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"6183\" data-end=\"6252\"><p class=\"\" data-start=\"6186\" data-end=\"6252\"><strong data-start=\"6186\" data-end=\"6223\">C\u00f3digo Invierte.pe es obligatorio<\/strong> si el proyecto es p\u00fablico.<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"6253\" data-end=\"6337\"><p class=\"\" data-start=\"6256\" data-end=\"6337\"><strong data-start=\"6256\" data-end=\"6308\">Falsedad documental en un DAS = infracci\u00f3n grave<\/strong>, sanci\u00f3n de hasta 500 UIT.<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"6338\" data-end=\"6420\"><p class=\"\" data-start=\"6341\" data-end=\"6420\"><strong data-start=\"6341\" data-end=\"6371\">Clasificaci\u00f3n de hallazgos<\/strong> seg\u00fan categor\u00edas A, B y C (seg\u00fan el RIA 2025).<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"6421\" data-end=\"6496\"><p class=\"\" data-start=\"6424\" data-end=\"6496\"><strong data-start=\"6424\" data-end=\"6471\">Mant\u00e9n un backup offline de tus expedientes<\/strong>. Descarga y guarda todo.\u00a0<a style=\"letter-spacing: 0px; word-spacing: 0em; background-color: #ffffff;\" href=\"https:\/\/ruwark.com\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Intervenciones arqueologicas |<\/a><span style=\"background-color: transparent; letter-spacing: 0px; word-spacing: 0em;\">\u00a0<\/span><\/p><\/li><\/ol>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e09917a elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"e09917a\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\u2753 Preguntas Frecuentes (Schema FAQ)\n<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1620910 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"1620910\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h4 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\u00bfPuedo ejecutar una obra sin DAS si ya tengo el PIA?\n<\/h4>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-fc32493 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"fc32493\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-start=\"6544\" data-end=\"6721\">No. Cada instrumento tiene fines diferentes. El PIA es de investigaci\u00f3n; el DAS es obligatorio antes de iniciar obras. <a href=\"https:\/\/ruwark.com\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Intervenciones arqueologicas |<\/a>\u00a0<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4a42f95 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"4a42f95\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-372a9ef elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"372a9ef\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\u00bfD\u00f3nde se presentan los informes de un PEA?\n<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-fd71170 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"fd71170\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-f62a387 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"f62a387\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-start=\"6723\" data-end=\"6910\">En formato digital a trav\u00e9s del Sistema de Tr\u00e1mite Documentario del MINCUL. Deben ir firmados digitalmente por el arque\u00f3logo responsable.\u00a0<a style=\"letter-spacing: 0px; word-spacing: 0em; background-color: #ffffff;\" href=\"https:\/\/ruwark.com\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Intervenciones arqueologicas |<\/a><span style=\"letter-spacing: 0px; word-spacing: 0em;\">\u00a0<\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-b68313c elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"b68313c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\u00bfCu\u00e1ntos tipos de intervenci\u00f3n existen?\n<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-98b9b24 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"98b9b24\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-start=\"6912\" data-end=\"6996\">\u00a0Seis: PIA, PEA, PRA, PMA, CIRAS y DAS.\u00a0<a style=\"letter-spacing: 0px; word-spacing: 0em; background-color: #ffffff;\" href=\"https:\/\/ruwark.com\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Intervenciones arqueologicas |<\/a><span style=\"letter-spacing: 0px; word-spacing: 0em;\">\u00a0<\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1771829 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"1771829\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\u00bfUn proyecto p\u00fablico puede usar CIRAS a\u00fan?\n<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3852890 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"3852890\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-start=\"6998\" data-end=\"7146\">Solo en casos muy espec\u00edficos, como caminos ya intervenidos. Desde 2025 se prefiere el uso del DAS. <a href=\"https:\/\/ruwark.com\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Intervenciones arqueologicas |<\/a>\u00a0<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1d2b6f8 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"1d2b6f8\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\ud83e\uddf1 8. Detalle de cada intervenci\u00f3n arqueol\u00f3gica\n<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-bac98f3 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"bac98f3\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-start=\"519\" data-end=\"763\">Para cumplir con las disposiciones del <strong data-start=\"558\" data-end=\"610\">Reglamento de Intervenciones Arqueol\u00f3gicas (RIA)<\/strong> actualizado al <strong data-start=\"626\" data-end=\"634\">2025<\/strong>, es fundamental comprender <strong data-start=\"662\" data-end=\"680\">en profundidad<\/strong> las caracter\u00edsticas, plazos, responsables y utilidad de cada tipo de intervenci\u00f3n:<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-a515a1c elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"a515a1c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/ruwark.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/55.gif\" title=\"\" alt=\"\" loading=\"lazy\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d35000e elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"d35000e\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\ud83d\udd2c 8.1 PIA \u2013 Proyecto de Investigaci\u00f3n Arqueol\u00f3gica<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-7274383 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"7274383\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-433b0bc elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"433b0bc\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<ul><li class=\"\" data-start=\"827\" data-end=\"907\"><p class=\"\" data-start=\"829\" data-end=\"907\"><strong data-start=\"829\" data-end=\"843\">Finalidad:<\/strong> Investigaci\u00f3n cient\u00edfica del pasado prehisp\u00e1nico o hist\u00f3rico.<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"908\" data-end=\"952\"><p class=\"\" data-start=\"910\" data-end=\"952\"><strong data-start=\"910\" data-end=\"930\">Duraci\u00f3n m\u00e1xima:<\/strong> 5 a\u00f1os (renovable).<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"953\" data-end=\"1004\"><p class=\"\" data-start=\"955\" data-end=\"1004\"><strong data-start=\"955\" data-end=\"968\">Requiere:<\/strong> Resoluci\u00f3n Directoral del MINCUL.<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"1005\" data-end=\"1084\"><p class=\"\" data-start=\"1007\" data-end=\"1084\"><strong data-start=\"1007\" data-end=\"1019\">Incluye:<\/strong> Excavaciones, an\u00e1lisis de laboratorio, publicaciones acad\u00e9micas.<\/p><\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-42d273f elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"42d273f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\ud83e\udde0 \u00bfQui\u00e9n lo solicita?\n<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3da0cb9 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"3da0cb9\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-start=\"1114\" data-end=\"1204\">Universidades, centros de investigaci\u00f3n, arque\u00f3logos independientes con fines cient\u00edficos.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-81c03d2 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"81c03d2\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\ud83e\uddea 8.2 PEA \u2013 Proyecto de Evaluaci\u00f3n Arqueol\u00f3gica\n<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4eb3e7f elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"4eb3e7f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<ul><li class=\"\" data-start=\"1458\" data-end=\"1533\"><p class=\"\" data-start=\"1460\" data-end=\"1533\"><strong data-start=\"1460\" data-end=\"1474\">Finalidad:<\/strong> Confirmar o descartar presencia de restos arqueol\u00f3gicos.<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"1534\" data-end=\"1583\"><p class=\"\" data-start=\"1536\" data-end=\"1583\"><strong data-start=\"1536\" data-end=\"1549\">Duraci\u00f3n:<\/strong> 6 meses + 6 meses prorrogables.<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"1584\" data-end=\"1675\"><p class=\"\" data-start=\"1586\" data-end=\"1675\"><strong data-start=\"1586\" data-end=\"1600\">Resultado:<\/strong> Informe t\u00e9cnico que sustenta si se contin\u00faa, modifica o protege el \u00e1rea.<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"1676\" data-end=\"1711\"><p class=\"\" data-start=\"1678\" data-end=\"1711\"><strong data-start=\"1678\" data-end=\"1688\">Emite:<\/strong> Resoluci\u00f3n Directoral.<\/p><\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e1597b9 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"e1597b9\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\ud83d\udd0d \u00bfCu\u00e1ndo se usa?<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-af7b743 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"af7b743\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<ul><li class=\"\" data-start=\"1737\" data-end=\"1786\"><p class=\"\" data-start=\"1739\" data-end=\"1786\">Cuando un DAS identifica presencia de restos.<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"1787\" data-end=\"1845\"><p class=\"\" data-start=\"1789\" data-end=\"1845\">Cuando no se tiene certeza sobre un sitio (caso gris).<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"1846\" data-end=\"1908\"><p class=\"\" data-start=\"1848\" data-end=\"1908\">Cuando el MINCUL lo recomienda como etapa previa a una obra.<\/p><\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-44fcf67 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"44fcf67\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\ud83e\udde0 \u00bfQui\u00e9n lo solicita?<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-18a0a62 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"18a0a62\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-start=\"1938\" data-end=\"2003\">Municipalidades, constructoras, mineras, consultoras ambientales.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1cb9017 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"1cb9017\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\ud83d\udccc Ejemplo:<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e242b69 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"e242b69\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-start=\"2022\" data-end=\"2295\">Una empresa de saneamiento presenta un DAS que indica \u201cpresencia de estructuras p\u00e9treas asociadas a andener\u00eda\u201d. El MINCUL recomienda tramitar un PEA para determinar si son prehisp\u00e1nicas. El PEA determina que los andenes son republicanos, no protegidos. Se autoriza la obra.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-57eccd0 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"57eccd0\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\ud83d\udedf 8.3 PRA \u2013 Proyecto de Rescate Arqueol\u00f3gico\n<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-b2b573f elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"b2b573f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<ul><li class=\"\" data-start=\"2353\" data-end=\"2456\"><p class=\"\" data-start=\"2355\" data-end=\"2456\"><strong data-start=\"2355\" data-end=\"2369\">Finalidad:<\/strong> Actuar de emergencia cuando una obra afecta inesperadamente patrimonio arqueol\u00f3gico.<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"2457\" data-end=\"2505\"><p class=\"\" data-start=\"2459\" data-end=\"2505\"><strong data-start=\"2459\" data-end=\"2472\">Duraci\u00f3n:<\/strong> Variable, seg\u00fan lo encontrado.<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"2506\" data-end=\"2561\"><p class=\"\" data-start=\"2508\" data-end=\"2561\"><strong data-start=\"2508\" data-end=\"2527\">Tr\u00e1mite r\u00e1pido:<\/strong> MINCUL autoriza por Resoluci\u00f3n.<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"2562\" data-end=\"2623\"><p class=\"\" data-start=\"2564\" data-end=\"2623\"><strong data-start=\"2564\" data-end=\"2578\">Se activa:<\/strong> Cuando ya hay afectaci\u00f3n o inminente riesgo<\/p><\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d6e61b5 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"d6e61b5\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\ud83e\udde0 \u00bfQui\u00e9n lo solicita?\n<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-8c11484 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"8c11484\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-start=\"2653\" data-end=\"2730\">Generalmente los responsables de obra cuando aparece un hallazgo no previsto.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-99d0920 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"99d0920\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\ud83d\udccc Ejemplo:\n<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2ba5c7f elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"2ba5c7f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-start=\"2749\" data-end=\"3026\">Durante la excavaci\u00f3n de zanjas para una l\u00ednea de media tensi\u00f3n en Cajamarca, se encuentra una urna funeraria completa. El proyecto no hab\u00eda presentado DAS ni PEA. Se paraliza la obra y se solicita un PRA para recuperar los materiales, registrarlos y entregar el informe final.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-fe582f8 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"fe582f8\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\ud83d\udce1 8.4 PMA \u2013 Plan de Monitoreo Arqueol\u00f3gico\n<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-a9fad86 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"a9fad86\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<ul><li class=\"\" data-start=\"3082\" data-end=\"3163\"><p class=\"\" data-start=\"3084\" data-end=\"3163\"><strong data-start=\"3084\" data-end=\"3098\">Finalidad:<\/strong> Supervisar permanentemente obras con alto riesgo arqueol\u00f3gico.<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"3164\" data-end=\"3249\"><p class=\"\" data-start=\"3166\" data-end=\"3249\"><strong data-start=\"3166\" data-end=\"3174\">Rol:<\/strong> El arque\u00f3logo monitorea obras, y si detecta indicios, activa protocolos.<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"3250\" data-end=\"3328\"><p class=\"\" data-start=\"3252\" data-end=\"3328\"><strong data-start=\"3252\" data-end=\"3269\">Usos comunes:<\/strong> Carreteras, irrigaciones, presas, puentes, obras lineales.<\/p><\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-f97e6d4 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"f97e6d4\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\ud83d\udcc4 \u00bfQu\u00e9 incluye el PMA?\n<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6bae15e elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"6bae15e\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<ul><li class=\"\" data-start=\"3359\" data-end=\"3388\"><p class=\"\" data-start=\"3361\" data-end=\"3388\">Cronograma de actividades<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"3389\" data-end=\"3420\"><p class=\"\" data-start=\"3391\" data-end=\"3420\">Fichas de monitoreo diarias<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"3421\" data-end=\"3457\"><p class=\"\" data-start=\"3423\" data-end=\"3457\">Reportes semanales o quincenales<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"3458\" data-end=\"3498\"><p class=\"\" data-start=\"3460\" data-end=\"3498\">Activaci\u00f3n de medidas si hay hallazgos<\/p><\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-ac5a141 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"ac5a141\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\ud83d\udccc Ejemplo:\n<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-80b187c elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"80b187c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-start=\"3517\" data-end=\"3752\">Una concesi\u00f3n minera en Apur\u00edmac construye un acceso de 15 km. El trazado pasa cerca de sitios registrados. Se aprueba un PMA que incluye 2 arque\u00f3logos en obra por 6 meses. En el mes 2 se identifican muros circulares. Se activa un PRA.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-f74ae04 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"f74ae04\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\ud83e\uddfe 8.5 CIRAS \u2013 Certificado de Inexistencia de Restos Arqueol\u00f3gicos\n<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-9742757 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"9742757\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<ul><li class=\"\" data-start=\"3831\" data-end=\"3916\"><p class=\"\" data-start=\"3833\" data-end=\"3916\"><strong data-start=\"3833\" data-end=\"3847\">Finalidad:<\/strong> Certificar que un \u00e1rea no contiene restos arqueol\u00f3gicos conocidos.<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"3917\" data-end=\"3966\"><p class=\"\" data-start=\"3919\" data-end=\"3966\"><strong data-start=\"3919\" data-end=\"3930\">M\u00e9todo:<\/strong> Revisi\u00f3n de gabinete (sin campo).<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"3967\" data-end=\"4013\"><p class=\"\" data-start=\"3969\" data-end=\"4013\"><strong data-start=\"3969\" data-end=\"3994\">Duraci\u00f3n del tr\u00e1mite:<\/strong> 20 d\u00edas h\u00e1biles.<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"4014\" data-end=\"4138\"><p class=\"\" data-start=\"4016\" data-end=\"4138\"><strong data-start=\"4016\" data-end=\"4035\">Estado en 2025:<\/strong> Obsoleto en la mayor\u00eda de casos, solo se aplica en zonas urbanas consolidadas con intervenci\u00f3n previa.<\/p><\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-940db0c elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"940db0c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\u26a0\ufe0f Advertencia:<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3c15686 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"3c15686\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-start=\"4161\" data-end=\"4289\">Ya no es v\u00e1lido como \u00fanica base para intervenir un \u00e1rea en zonas rurales o de expansi\u00f3n. Se prefiere el DAS como medida t\u00e9cnica.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-c22c70f elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"c22c70f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/ruwark.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/412.gif\" title=\"\" alt=\"\" loading=\"lazy\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-c8c5bea elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"c8c5bea\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\ud83c\udf04 8.6 DAS \u2013 Diagn\u00f3stico Arqueol\u00f3gico de Superficie\n<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6a48395 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"6a48395\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<ul><li class=\"\" data-start=\"4353\" data-end=\"4443\"><p class=\"\" data-start=\"4355\" data-end=\"4443\"><strong data-start=\"4355\" data-end=\"4369\">Finalidad:<\/strong> Registrar la presencia o ausencia de evidencias visibles en superficie.<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"4444\" data-end=\"4519\"><p class=\"\" data-start=\"4446\" data-end=\"4519\"><strong data-start=\"4446\" data-end=\"4457\">M\u00e9todo:<\/strong> Observaci\u00f3n directa en campo, con GPS, fichas, fotograf\u00edas.<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"4520\" data-end=\"4575\"><p class=\"\" data-start=\"4522\" data-end=\"4575\"><strong data-start=\"4522\" data-end=\"4547\">Duraci\u00f3n del tr\u00e1mite:<\/strong> 10 d\u00edas h\u00e1biles promedio.<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"4576\" data-end=\"4633\"><p class=\"\" data-start=\"4578\" data-end=\"4633\"><strong data-start=\"4578\" data-end=\"4592\">Resultado:<\/strong> Registro en la base de datos del MINCUL.<\/p><\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4aa4955 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"4aa4955\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\ud83e\udde0 \u00bfPor qu\u00e9 es tan usado?\n<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-ed1e1f2 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"ed1e1f2\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<ul><li class=\"\" data-start=\"4666\" data-end=\"4719\"><p class=\"\" data-start=\"4668\" data-end=\"4719\">Porque es r\u00e1pido, econ\u00f3mico y sustituye al CIRAS.<\/p><\/li><li class=\"\" data-start=\"4720\" data-end=\"4808\"><p class=\"\" data-start=\"4722\" data-end=\"4808\">Porque es obligatorio para casi toda obra p\u00fablica o privada con movimiento de tierras.<\/p><\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-29ade48 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"29ade48\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\ud83d\udccc Ejemplo:\n<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-9f2a364 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"9f2a364\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"\" data-start=\"4827\" data-end=\"5063\">Una municipalidad desea instalar 10 m\u00f3dulos educativos rurales. Cada terreno debe presentar un DAS. Ruwark coordina con 2 arque\u00f3logos y en 7 d\u00edas entrega todos los informes t\u00e9cnicos, permitiendo iniciar la construcci\u00f3n en tiempo r\u00e9cord.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2f23ce6 elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"2f23ce6\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"422\" src=\"https:\/\/ruwark.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/BLOG-RUWARK_Mesa-de-trabajo-1-1-1024x540.webp\" class=\"attachment-large size-large wp-image-4086\" alt=\"Intervenciones arqueologicas\" srcset=\"https:\/\/ruwark.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/BLOG-RUWARK_Mesa-de-trabajo-1-1-1024x540.webp 1024w, https:\/\/ruwark.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/BLOG-RUWARK_Mesa-de-trabajo-1-1-300x158.webp 300w, https:\/\/ruwark.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/BLOG-RUWARK_Mesa-de-trabajo-1-1-768x405.webp 768w, https:\/\/ruwark.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/BLOG-RUWARK_Mesa-de-trabajo-1-1-1536x810.webp 1536w, https:\/\/ruwark.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/BLOG-RUWARK_Mesa-de-trabajo-1-1-2048x1080.webp 2048w\" sizes=\"(max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-c4a04be elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"c4a04be\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t\t<h3 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">\ud83d\udce5 \u00bfNecesitas ayuda con tu intervenci\u00f3n?\n<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5998629 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"5998629\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>En <strong data-start=\"7202\" data-end=\"7212\">Ruwark<\/strong> te acompa\u00f1amos desde el inicio:<\/p><p>\u2705 Clasificamos tu proyecto<br data-start=\"7273\" data-end=\"7276\" \/>\u2705 Asignamos al arque\u00f3logo adecuado<br data-start=\"7310\" data-end=\"7313\" \/>\u2705 Registramos tu intervenci\u00f3n<br data-start=\"7342\" data-end=\"7345\" \/>\u2705 Redactamos el informe t\u00e9cnico<br data-start=\"7376\" data-end=\"7379\" \/>\u2705 Respondemos observaciones<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Intervenciones arqueologicas |\u00a0En los \u00faltimos a\u00f1os, el Per\u00fa ha experimentado una transformaci\u00f3n profunda en la gesti\u00f3n del patrimonio arqueol\u00f3gico. Gracias a una serie de reformas normativas e institucionales, hoy existe una estructura m\u00e1s s\u00f3lida, digital y eficiente para proteger los restos arqueol\u00f3gicos frente al avance de obras p\u00fablicas y privadas. Si est\u00e1s involucrado en proyectos [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4086,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"rank_math_focus_keyword":"INTERVENCIONES ARQUEOLOGICAS","rank_math_description":"","rank_math_title":"","rank_math_canonical_url":"","footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-4073","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ministerio-de-cultura"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ruwark.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4073","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ruwark.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ruwark.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwark.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwark.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4073"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ruwark.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4073\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwark.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4086"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ruwark.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4073"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwark.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4073"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ruwark.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4073"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}